เมื่อวันที่ 28 ตุลาคม 2569 สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม จัดกิจกรรมบรรยายในหัวข้อ “AI ผู้ช่วยวิจัยอัจฉริยะ???” ภายในงาน NRCT Forum 2026 : วันคล้ายวันสถาปนา วช. ครบรอบ 67 ปี ณ ห้องประชุม ศ.ดร.สง่า สรรพศรี ชั้น 1 อาคาร วช.1 โดยได้รับเกียรติจาก รศ.ดร.ชัชวาล วงศ์ชูสุข ผู้อำนวยการสถาบันวิทยาการขั้นสูงแห่งมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นวิทยากร       

       โดยการบรรยายมุ่งเน้นการยกระดับมาตรฐานและจริยธรรมการวิจัยในยุคที่เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์เข้ามามีบทบาทสำคัญ โดยเน้น 5 หลักการที่นักวิจัยต้องยึดถือ ได้แก่ ความถูกต้อง ความโปร่งใส ความปลอดภัย ความเป็นธรรมและเท่าเทียม และความรับผิดชอบ พร้อมย้ำให้นักวิจัยตระหนักถึงข้อจำกัดของ AI และอคติรูปแบบต่าง ๆ รวมถึงไม่ป้อนข้อมูลอ่อนไหวลงในระบบสาธารณะ นอกจากนี้ วิทยากรยังได้ชี้แจงแนวปฏิบัติที่ชัดเจนในแต่ละขั้นตอนการวิจัย (Do’s & Don’ts) การอนุญาตให้ใช้ AI ช่วยสืบค้น สรุปวรรณกรรม หรือปรับปรุงภาษาได้ ภายใต้การเปิดเผยการใช้ AI (AI Disclosure) และการตรวจสอบอย่างถี่ถ้วน แต่ห้ามใช้ AI สร้างข้อมูลผลการทดลองหรือรูปภาพปลอม บิดเบือนข้อมูล หรือนำไปใช้ในขั้นตอน Peer Review นอกจากนี้ ยังสะท้อนสถิติการใช้ AI ในวิทยานิพนธ์ที่เพิ่มสูงขึ้น และข้อกำหนดที่เข้มงวดจากสำนักพิมพ์ระดับนานาชาติอย่าง Elsevier เพื่อรักษามาตรฐานความน่าเชื่อถือของวงการวิชาการไทยในระดับสากล

        การบรรยายครั้งนี้ ได้รับความสนใจจากผู้เข้าร่วมทั้งแบบ Onsite และ Online รวมกว่า 140 คน โดยได้ช่วยเสริมสร้างความรู้ ความเข้าใจ และความตระหนักเกี่ยวกับการใช้ AI ในงานวิจัย อีกทั้งยังช่วยกำหนดแนวปฏิบัติในการนำ AI มาใช้อย่างมีจริยธรรม ส่งผลให้ผู้เข้าร่วมสามารถนำแนวปฏิบัติไปประยุกต์ใช้ในงานวิจัยของตนเอง เพื่อรักษามาตรฐานและความน่าเชื่อถือของงานวิจัยไทยในระดับสากล